POSZUKUJESZ WYDAWNICTW PODRÓŻNICZYCH O CHORWACJI?
ZAPRASZAM DO KSIĘGARNI INTERNETOWEJ "BEZDROŻA"



ZARYS HISTORII CHORWACJI   DALMACJA   GÓRY DYNARSKIE 
JEZIORA PLITWICKIE   SPLIT   SVETISTE VEPRIC
SV FILIP I JAKOV   SZYBENIK   TROGIR   ZADAR
DUBROWNIK

REPUBLIKA CHORWACJI
CHORWACJA

HRVATSKA REPUBLIKA
HRVATSKA

INFORMACJE PODSTAWOWE
Położenie: państwo w południowo-wschodniej Europie, nad Morzem Adriatyckim, na Półwyspie Bałkańskim.
Powierzchnia: 56 542 km2, w tym:
ląd - 56 414 km2,
wody - 128 km2.
Granice: ze Słowenią (455 km), Węgrami (329 km), Serbią (241 km), Czarnogórą (25 km)
i Bośnią-Hercegowiną (932 km).
Łączna długość granic: 1 982 km.
Długość wybrzeża: 5 835 km, w tym:
ląd stały: 1 777 km,
wyspy: 4 058 km,
Najniżej położony punkt: Morze Adriatyckie - 0 m n.p.m.
Najwyżej położony punkt: Vrh Dinara - 1 831 m n.p.m.
Liczba ludności: 4 491 543 (VI 2008).
Skład etniczny: Chorwaci (89,6%), Serbowie (4,5%) i inni (5,9%).
Religie: katolicyzm (87,8%), prawosławie (4,4%), islam (1,3%) i inne.
Stolica: Zagrzeb
Główne miasta: Split, Rijeka, Osijek, Zadar, Pula, Szybenik, Dubrownik.
Języki: chorwacki (urzędowy), serbski.
Waluta: 1 kuna=100 lipa.
Głowa państwa: prezydent Stipe Mesić od 2000 roku.
Szef rządu: premier Ivo Sanader od 2003 roku.
Niepodległość: 25 czerwca 1991 roku od Jugosławii.

PODZIAŁ ADMINISTRACYJNY
Chorwacja składa się z 20 komitatów (żupanija) i z jednego miasta wydzielonego (Zagrzeb). Komitat odpowiada polskiemu województwu.

USTRÓJ POLITYCZNY
Chorwacja jest wielopartyjną republiką parlamentarną. Obowiązująca konstytucja została przyjęta 22 grudnia 1990 roku, znowelizowano ją w 1999 i 2001 roku. Głową państwa jest prezydent, wybierany w wyborach powszechnych na pięcioletnią kadencję, z prawem powoływania rządu, łącznie z premierem - szefem rządu. Władzę wykonawczą sprawuje rząd, na czele którego stoi premier. Władza ustawodawcza należy do jednoizbowego parlamentu - Chorwackiego Zgromadzenia Narodowego (Saboru) - złożonego z różnej liczby członków (w zależności od ilości głosujących obywateli), wahającej się jednak od 100 do 160 deputowanych. Parlament posiada w strukturze władzy bardzo silną pozycję.

PARTIE POLITYCZNE
Chorwacka Wspólnota Demokratyczna, Chorwacka Partia Socjalliberalna, Partia Prawa, Partia Socjaldemokratyczna.

GOSPODARKA
Produkty eksportowe: chemikalia, skóry, produkty przerobu ropy naftowej, usługi stoczniowe, wino, oliwa z oliwek, drewno.
Eksport - główni partnerzy: Włochy (19,3%), Bośnia i Hercegowina (13,9%), Niemcy (10,2%) - wg danych za 2007 rok.
Import - główni partnerzy: Włochy (16,1%), Niemcy (14,4%), Rosja (10,1%) - według danych za 2007 rok.
Chorwacja posiada pokłady boksytów, miedzi, węgla brunatnego oraz bogate złoża ropy naftowej i gazu ziemnego, które w pełni zaspokajają wewnętrzne potrzeby.
Struktura zatrudnienia: rolnictwo (2,7%), przemysł (32,8%), usługi (64,5%).
Rolnictwo: gleby orne (25,82%), łąki i pastwiska (71,99), nieużytki (2,19%).
Drogi: 28 788 km, w tym 877 km dróg ekspresowych (2006 r.).
Kolejowe linie: 2 726 km.
Lotniska: 68.

WARUNKI NATURALNE
Chorwacja kształtem powierzchni przypomina nieco bumerang; dzieli się na trzy większe regiony geograficzne: Sławonię, Chorwację centralną i Dalmację. Na północy i na wschodzie kraju rozciąga się pagórkowata nizina będąca częścią Kotliny Panońskiej. Zachodnia i południowa część powierzchni Chorwacji jest górzysta - zajmują ją pasma Gór Dynarskich, dochodzące do wysokości 1 831 metrów n.p.m. (Vrh Dinara).
Wzdłuż silnie rozczłonkowanego wybrzeża leżą liczne przybrzeżne wyspy, m.in.:
Krk (405,78 km2), Cres (405,78 km2), Brać (394,57 km2) Hvar (299,66 km2), Pag (284 km2), Korcula (114,44 km2) i Mljet (100,41 km2), będące pozostałościami pasm górskich zalanych przez morze. Wysp i wysepek jest 1185, lecz tylko 66 jest zamieszkałych.
Głównymi rzekami kraju - licząc ich długość biegu na terenie Chorwacji - są Drawa (562 km), Sawa (562 km), Kupa (296 km) i Dunaj (188 km).
Vransko jezero jest największym jeziorem Chorwacji. Zajmuje ono 30,02 km2.W Górach Dynarskich występują liczne jeziora krasowe (m.in. Jeziora Plitwickie, stanowiące obecnie park narodowy).
Chorwacja składa się z czterech krain historycznych: Chorwacji właściwej, Slawonii, Dalmacji i Istrii.

PARKI NARODOWE
- Park Narodowy Wysp Briońskich (Nacionalni Park Brijun)
- Park Narodowy Kornati (Nacionalni park Kornati)
- Park narodowy Krka (Nacionalni Park Krka)
- Park Narodowy Mljet (Nacionalni Park Mljet)
- Park Narodowy Pakletnica (Nacionalni Park Pokletnica)
- Park Narodowy Jezior Plitwickich (Nacionalni Park plitvicka jezera)
- Park Narodowy Risnjak (Nacionalni Park Risnjak)
- Park Narodowy Welebitu Północnego (Nacionalni Park Sjeverni Velebit)

KLIMAT
Na wybrzeżu Chorwacji panuje klimat podzwrotnikowy śródziemnomorski, w głębi kraju umiarkowany ciepły. Na wybrzeżu lata są suche i ciepłe, a zimy łagodne. Reszta kraju ma opady równomierne przez cały rok.

FAUNA I FLORA
Naturalną szatą roślinną - poza wybrzeżem - są lasy zajmujące około 35% powierzchni. Na północy i wschodzie rosną lasy dębowe i bukowe. Lasy iglaste porastają obszary górskie. Na terenach krasowych stoki gór są prawie zupełnie pozbawione roślinności. Na wybrzeżu występują charakterystyczne dla klimatu śródziemnomorskiego zarośla typu makii.
Świat zwierzęcy reprezentują m.in. lisy, wilki, kozice górskie, susły, a także wiele gatunków ptaków, płazów i ryb.

KULTURA I SZTUKA
Należały od średniowiecza do obszaru sztuki środkowo- i południowoeuropejskiej. Uwidoczniły się w niej także wpływy weneckie. Najwybitniejszym rzeźbiarzem i architektem XV wieku był Juraj Dalmatinac. W XIX wieku rozwijało się malarstwo portretowe i historyczne.
W literaturze (tworzonej od XVI wieku w alfabecie łacińskim) zaznaczały się wpływy staro-cerkiewno-słowiańskie. Na współczesną literaturę chorwacką w znacznym stopniu oddziałała twórczość Miroslava Krlezy (1893-1981), powieściopisarza, dramatopisarza i poety.
Chorwacka muzyka ludowa charakteryzuje się wolnym tempem i swobodnym rytmem. Wykonywana jest na fletach pojedyńczych i podwójnych, obojach, dudach, guslach, lijericach oraz bębnach.

OBIEKTY WPISANE NA LISTĘ ŚWIATOWEGO DZIEDZICTWA KULTUROWEGO I PRZYRODNICZEGO UNESCO:
- Zespół bazylikalny Eufrazjana na Starym Mieście w Poreč (K II, III, IV / 1997)
- Zabytkowe centrum Splitu wraz z Pałacem Dioklecjana (K II, III, IV / 1979)
- Stare Miasto w Trogirze (K II, IV / 1997)
- Katedra św. Jakuba w Szybeniku (K I, II, IV / 2000)
- Stare Miasto w Dubrowniku (K I, III, IV / 1979, 1994)
- Park Narodowy Jeziora Plitwickie (N II, III / 1979, 2000)
- Równina Stari Grad (K I, II, III V/2008)

PRZYNALEŻNOŚĆ DO ORGANIZACJI MIĘDZYNARODOWYCH
Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju, Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej, Międzynarodowa Organizacja Pracy, Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju, Międzynarodowy Fundusz Walutowy, Międzynarodowy Trybunał Karny, Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Organizacja Narodów Zjednoczonych, Organizacja Paktu Północnoatlantyckiego, Rada Europy, Światowa Organizacja Handlu

CIEKAWOSTKI

* Pod auspicjami ONZ ostatnia serbska enklawa we wschodniej Slawonii powróciła do Chorwacji w 1998 roku.
* Pierwszy król Chorwatów został koronowany w 925 roku.
* Słynny podróżnik Marco Polo urodził się na wyspie Korczula.
* Chorwatem był słynny fizyk Nicola Tesla (1856-1943).
* Slavoljub Penkala (1871-1922) w roku 1906 wynalazł wieczne pióro, a rok później długopis.
* Jospi Voucetic (1858-1925) był pionierem naukowej daktyloskopii.
* Biały Dom w Waszyngtonie oraz gmachy parlamentów w Budapeszcie i we Wiedniu zostały wybudowane w znacznym stopniu z marmuru pochodzącego z wyspy Brać.
* Święty Marinus, kamieniarz, legendarny założyciel San Marino - miał pochodzić z wyspy Rab.
* Irys to chorwacki kwiat narodowy.
* Serial przygodowy o Winnetou był nagrywany w Parku Narodowym Jeziora Plitwickie.
* Wyspa Hvar jest najbardziej słoneczną wyspą Chorwacji.
* Rasa psa - Dalmatyńczyk - swoją nazwę zawdzięcza Dalmacji i iliryjskiemu plemieniu Dalmatów.
* Chorwacja jest ojczyzną krawatu. Został on rozpowszechniony w Europie w XVII wieku przez chorwackich żołnierzy - jako modny dodatek - a w roku 1667 za Ludwika XIV jeden ze specyficznych pułków nazwany został na cześć Chorwatów "Royal Cravates". Od nich właśnie ten nowy element mody, który noszono "a la Croate" przejeli Paryżanie. Zwrot ten stał się szybko korzeniem nowego francuskiego wyrazu "cravate". Za twórcę krawatu uchodzi Ivan Dzivo Gundulic (1589-1638). Występuje on w krawacie na swoim portrecie z roku 1622.
* Najgłębsza pionowa jaskinia Chorwacji została odkryta w 2004 roku w Welebit, krawędziowym pasmie górskim Dynarów. Liczy 510 metrów głębokości.
* Słynna przyprawa Vegeta została wyprodukowana po raz pierwszy w roku 1958 w Podravce.
* Papież Jan Paweł II odwiedził Chorwację trzykrotnie (1994, 1998 i w 2003 roku).
* W Chorwacji jest tylko 127 miast i tu wg Księgi Rekordów Guinessa znajduje się najmniejsze miasto na świecie, liczący 17 mieszkańców Hum.
* Do najbardziej znanych powszechnie Chorwatów należą:
Marco Polo - podróżnik
Juraj Dalmatinac - architekt i rzeźbiarz
John Malkovich - aktor, reżyser i producent filmowy
Franjo Tudman - polityk
Goran Bregović - muzyk
Goran Ivanisevic - tenisista
Robert Prosinecki - piłkarz
* Chorwacja może poszczycić się trzema Noblistami:
Lavoslav Ruzicka (1887-1976) - chemia 1939
Ivo Andric (1892-1975) - literatura 1961
Vladimir Prelog (1906-1998) - chemia 1975

WYBRANE PRZEWODNIKI
Dubrownik i wybrzeże Dalmacji, Praca zbiorowa, Wiedza i Życie 2007.
Chorwacja - Dookoła świata, Tony Kelly, Wydawnictwo Pascal 2008.
Chorwacja - Globtroter, Philippe Gloaguen, Wydawnictwo Hachette 2006.
Chorwacja - Przewodnik ilustrowany, Małgorzata Merkel, Wydawnictwo Langenscheidt 2008.
Chorwacja - Przewodnik żeglarza włóczęgi, Igor Godlewski, Wydawnictwo Przedsięwzięcie Galicja 2007.
Chorwacja, Słowenia, Czarnogóra - 808 portów i zatok, Karl Heinz Bestandig, Wydawnictwo Myśliński 2006.
Chorwacja - w kraju lawendy i wina, Zuzanna Brusić i Salomea Pamuła, Wydawnictwo Bezdroża 2007.
Croatia, Jeanne Oliver, Lonely Planet Publications 2007.

POLECAM STRONY INTERNETOWE
www.croatia.hr - z przekierowaniem na stronę Narodowego Ośrodka Informacji Turystycznej Republiki Chorwacji w Warszawie
www.croatianhistory.net
www.chorwacjaonline.com.pl
www.crohis.com
www.cro.pl
www.chorwackie.pl
www.makarskainfo.com
www.hvarinfo.com

BIBLIOGRAFIA
Dubrovnik. A History, Harris, Robin. London. 2003
Felczak W., Wasilewski T., Historia Jugosławii, Ossolineum Wrocław 1985.
Hertmanowicz-Brzoza M., Stepan K., Słownik władców świata, Kraków 2005.
Jelavich B., Historia Bałkanów - wiek XVIII i XIX, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2005.
Jelavich B.,Historia Bałkanów - wiek XX, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2005.
Pavlicević D., Historia Chorwacji, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza 2004.
Rapacka J., Rzeczpospolita Dubrownicka, Pogranicze, Sejny 2005.
Skowronek J., Tanty M., Wasilewski T., Słowianie południowi i zachodni VI-XX wiek, Warszawa 2005.
Walkiewicz W., Jugosławia, Wydawnictwo Trio 2000.
 
DESTYNACJE EUROPEJSKIE  ATRAKCJE TURYSTYCZNE EUROPY
STRONA ZAWODOWEGO PILOTA WYCIECZEK ZAGRANICZNYCH